เมื่อวันที่ ๗ ธันวาคม ๒๕๖๔ เจ้าพระคุณสมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก เสด็จเป็นองค์ประธานใน “พิธีประกาศเกียรติคุณ สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส และพิธีบำเพ็ญกุศลเนื่องในวาระครบ ๑๐๐ ปี แห่งการสิ้นพระชนม์” โดยมี รองนายกรัฐมนตรี (ศาสตราจารย์กิตติคุณ ดร.วิษณุ เครืองาม) รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ (นางสาวตรีนุช เทียนทอง) เลขาธิการสภาการศึกษา (ดร.อรรถพล สังขวาสี) ผู้อำนวยการองค์การยูเนสโก กรุงเทพมหานคร ศาสตราจารย์พิเศษ ดร.ธงทอง จันทรางศุ รองประธานมูลนิธิพระบรมราชานุสรณ์รัชกาลที่ ๖ ผู้บริหาร และข้าราชการสำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา (สกศ.) ร่วมพิธี ณ ตำหนักเพ็ชร วัดบวรนิเวศวิหาร กรุงเทพมหานคร 

เนื่องในโอกาสครบรอบ ๑๐๐ ปี แห่งการสิ้นพระชนม์ของพระองค์ ในปี ๒๕๖๔ สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ทรงเป็นผู้วางรากฐานการศึกษาระดับประถมศึกษาในประเทศไทย โดยมีวัดเป็นโรงเรียน เป็นปฐมบทต้นแบบการใช้รูปแบบ บ้าน-วัด-โรงเรียน หรือ บวร เพื่อขยายฐานการศึกษาและเป็นแนวทางสำคัญการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ยุคแรกของสยามประเทศ 

ด้วยพระอัจฉริยภาพของพระองค์ ที่ประชุมสมัยสามัญ ครั้งที่ ๔๐ ขององค์การศึกษา วิทยาศาสตร์และวัฒนธรรมแห่งสหประชาชาติ หรือยูเนสโก (UNESCO) จึงมีมติรับรองบัญชีรายชื่อการร่วมเฉลิมฉลองวาระครบรอบที่สำคัญทางประวัติศาสตร์ที่เชื่อมโยงกับงานขององค์การยูเนสโก  และยกย่องให้สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ทรงเป็นบุคคลสำคัญของโลกที่มีผลงานโดดเด่น ด้านการศึกษาและสันติภาพ ประกอบกับมติคณะรัฐมนตรีที่เห็นชอบการจัด “กิจกรรมพระมหาสมณานุสรณ์ รัฐบาลไทยและองค์การยูเนสโกร่วมฉลอง ๑๐๐ ปีแห่งการสิ้นพระชนม์ สมเด็จพระมหาสมณเจ้าวชิรญาณวโรรส พุทธศักราช ๒๕๖๔” ตามที่กระทรวงศึกษาธิการเสนอ

สกศ. ในฐานะหน่วยงานที่ร่วมกับคณะสงฆ์วัดบวรนิเวศวิหาร ดำเนินการเสนอพระนามสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส เป็นบุคคลสำคัญของโลก จึงได้ร่วมจัดดังกล่าว พร้อมด้วยหน่วยงานราชการต่าง ๆ ประกอบด้วย ๑) กระทรวงศึกษาธิการ ๒) กระทรวงวัฒนธรรม ๓) สำนักนายกรัฐมนตรี ๔) กระทรวงมหาดไทย ๕) มหาวิทยาลัยมหามกุฎราซวิทยาลัย ๖) มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ และ ๗) กรุงเทพมหานคร โดยมีรัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ เป็นประธาน

โดยพิธีในวันนี้ประกอบด้วย การประกาศพระเกียรติคุณ และพิธีมอบรางวัลการเขียนประกวดเรียงความ ซึ่ง สกศ. และสำนักแม่กองธรรมสนามหลวงร่วมจัดประกวดทั้งในระดับสามเณร นักเรียนนักศึกษา และประชาชนทั่วไป นอกจากนี้ภายในงานยังมีการจัดแสดงนิทรรศการพระมหาสมณานุสรณ์ใน ๓ หัวข้อ ๔ รูปแบบ คือ
๑) พระมหาสมณานุสรณ์ ฯ : นิทรรศอุทาหรณ์ คนชื่อคนเล่าเรื่องตน - นำเสนอพระประวัติและผลงานของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า ฯ
๒) พระมหาสมณานุสรณ์ ฯ : จดหมายเหตุ ทรงเป็นปราชญ์ผู้ปราดเปรื่อง ทางด้านการศาสนา การศึกษา วัฒนธรรม การปกครอง และการต่างประเทศ ซึ่งจัดแสดงต้นฉบับพระนิพนธ์ต่าง ๆ จดหมายโต้ตอบระหว่างพระมหาสมณเจ้า พระองค์นั้นกับพระมหากษัตริย์ พระราชวงศ์ ตลอดจนผู้นำศาสนาและนักวิชาการ
๓) พระมหาสมณานุสรณ์ ฯ : ตามรอยพระบาท นำเสนอเรื่องราวสมัยที่ทรงผนวชและสมัยที่ประทับปกครองวัดบวรนิเวศวิหาร
๔) พระมหาสมณานุสรณ์ ฯ : นิทรรศการออนไลน์เสมือนจริงที่รับชมได้ในระบบออนไลน์นำเสนอข้อมูลของนิทรรศการอย่างครบถ้วนทั้งดนตรี ภาพภายใน ภาพภายนอก ภาพยนตร์สารคดีพร้อมเสียงประกอบและเส้นทางในนิทรรศการต่างๆ นิทรรศการพระมหาสมณานุสรณ์ฯ เปิดให้เข้าชมจนถึงสิ้นปี 
.
ศึกษารายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่เว็บไซต์  https://www.mahasamana-virtualwat.com/