เมื่อวันที่ ๑๖ กันยายน ๒๕๖๒ ดร.สมศักดิ์ ดลประสิทธิ์ รองเลขาธิการสภาการศึกษา เป็นประธานเปิดการประชุมการพิจารณา (ร่าง) รายงานการศึกษาแนวทางการผลิตและพัฒนากำลังคนด้านอาชีวศึกษาระดับภาค โดยมี ดร.ชัยพฤกษ์ เสรีรักษ์ ที่ปรึกษาพิเศษสำนักนายกรัฐมนตรี ดร.พีระพล พูลทวี รองเลขาธิการคณะกรรมการการอาชีวศึกษา ดร.วิเชียร เกตุสิงห์ ผู้ทรงคุณวุฒิ และ ดร.สราวุธ ไพฑูรย์พงษ์ นักวิชาการอาวุโส TDRI เป็นผู้อภิปรายนำ และ นายกวิน เสือสกุล ผู้อำนวยการสำนักนโยบายและแผนการศึกษา เป็นผู้ดำเนินการอภิปราย พร้อมด้วยผู้แทนจากสำนักงานศึกษาธิการภาค ๑-๖ ผู้แทนจากสถานประกอบการ และผู้แทนจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เข้าร่วมประชุม ณ ห้องประชุมกำแหง พลางกูร ชั้น ๓ อาคาร ๕๖ ปี สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา

            ดร.สมศักดิ์ ดลประสิทธิ์ กล่าวว่า สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษาได้รับมอบหมายให้ดำเนินการศึกษาแนวทางการผลิตและพัฒนากำลังคนตามยุทธศาสตร์ชาติ ๒๐ ปี และแผนแม่บทภายใต้ยุทธศาสตร์ชาติ รวมทั้งทิศทางการพัฒนาตามกรอบคุณวุฒิแห่งชาติ โดยการศึกษาแนวทางการผลิตและพัฒนากำลังคนด้านอาชีวศึกษาของทุกภาคของประเทศไทย เป็นส่วนหนึ่งของการศึกษาเพื่อตอบโจทย์สำคัญดังกล่าว และเป็นข้อมูลสำคัญที่ได้จากข้อมูลเชิงลึกระดับพื้นที่ และทุกภาคส่วนมีส่วนร่วมในการให้ข้อมูล นำมาสู่การสรุปร่างรายงานการศึกษาแนวทางการผลิตและพัฒนากำลังคนด้านอาชีวศึกษาระดับภาคที่จะเป็นประโยชน์อย่างยิ่งในการจัดทำแผนปฏิบัติการด้านการผลิตและพัฒนากำลังคนด้านการศึกษา มุ่งไปที่ระดับการศึกษาระดับอาชีวศึกษา

            “ในการประชุมครั้งนี้ เพื่อทราบการสรุปรายงานในแต่ละภาคเกี่ยวกับความต้องการในการผลิตและพัฒนากำลังคนเพื่อตอบสนองความต้องการระดับพื้นที่ ทั้งนี้ ข้อเสนอแนะจากผู้ทรงคุณวุฒิ และผู้เข้าร่วมประชุมที่ได้จากการประชุมพิจารณาร่างรายงานฯ จะเป็นข้อมูลที่ทำให้มีเกิดความสมบูรณ์ มุ่งสู่การผลิตและพัฒนากำลังคนด้านอาชีวศึกษา และนำสู่การจัดทำแผนของกระทรวงศึกษาธิการต่อไป” ดร.สมศักดิ์ กล่าว

            นายกวิน เสือสกุล ผู้อำนวยการสำนักนโยบายและแผนการศึกษา กล่าวว่า หลังจากมติคณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบแผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ.๒๕๖๐-๒๕๗๙ ซึ่งเป็นแผนระยะยาว ๒๐ ปี เป็นแผนแม่บทให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องให้ดำเนินการตามแผนการศึกษาแห่งชาติ ซึ่งการนำสู่การปฏิบัติได้อย่างประสบความสำเร็จหรือบรรลุตามเป้าหมายจะต้องมีการดำเนินงานสู่การปฏิบัติ รวมทั้งมีการศึกษาวิจัย เพื่อเป็นข้อมูลให้หน่วยงานนำไปเป็นกรอบแนวทางในการจัดทำแผนปฏิบัติงาน และกรอบการดำเนินงานต่อไป สำหรับ ในปี พ.ศ. ๒๕๖๒ สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา ได้ดำเนินการขับเคลื่อนแผนการศึกษาแห่งชาติ โดยดำเนินการศึกษาแนวทางการผลิตและพัฒนากำลังคนในระดับอาชีวศึกษา ซึ่งเป็นตัวชี้วัดหนึ่งในการดำเนินการตามแผนการศึกษาแห่งชาติ จึงเป็นที่มาและความสำคัญในการจัดประชุมครั้งนี้

            จากนั้น ผู้แทนจากสำนักงานศึกษาธิการภาค ในระดับภาคกลาง ภาคเหนือ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ภาคตะวันออก และภาคใต้ รวมถึงภาคใต้ (ชายแดน) ได้แก่ จังหวัดปัตตานี ยะลา และนราธิวาส ได้นำเสนอรายงานการศึกษาแนวทางการผลิตและพัฒนากำลังคนด้านอาชีวศึกษา กลุ่มตัวอย่างในการวิจัย คือ ผู้บริหารการศึกษา ผู้บริหารสถานศึกษา ครู ศึกษานิเทศก์ นักเรียน อุตสาหกรรมจังหวัด หอการค้า สถานประกอบการ แรงงานจังหวัด ผู้แทนชุมชน และผู้ที่เกี่ยวข้องกับการจัดการศึกษาด้านอาชีวศึกษา มีวัตถุประสงค์เพื่อ ๑) ศึกษาสภาพปัจจุบัน ปัญหา อุปสรรคของการจัดการอาชีวศึกษาทั้งภาครัฐและเอกชนระดับภาคในปัจจุบัน ๒) เพื่อศึกษาแนวโน้มผู้เรียนอาชีวศึกษาทั้งภาครัฐและเอกชนระดับภาค (Demand and supply) ๓) เพื่อศึกษาปัจจัยต่อการตัดสินใจของผู้ที่เรียนต่อสายอาชีวศึกษา และ ๔) เพื่อศึกษาแนวทางการผลิตและพัฒนากำลังคนด้านอาชีวศึกษา โดยภาพรวมพบว่า แต่ละพื้นที่ของการผลิตและพัฒนากำลังคนด้านอาชีวศึกษาจะมีความแตกต่างกันตามบริบท เช่น การศึกษาแนวโน้มผู้เรียนอาชีวศึกษาในสาขาที่มีจำนวนผู้เรียนในสาขาต่างๆ มีจำนวนน้อยกว่าความต้องการของสถานประกอบการ พบว่า ภาคกลาง มีจำนวนความต้องการในสาขาการจัดการคหกรรม ส่วนภาคเหนือ มีจำนวนความต้องการในสาขาโลจิสติกส์ และการขนส่ง สำหรับภาคใต้ (ชายแดน) และภาคตะวันออกเฉียงเหนือ มีความต้องการสาขาช่างไฟฟ้า ภาคตะวันออก มีความต้องการด้านอุตสาหกรรมการผลิต สาขายานยนต์และชิ้นส่วน เป็นต้น 

            นอกจากนี้ ยังมีข้อค้นพบที่ใกล้เคียงกัน เช่น ปัจจัยที่ใช้ประกอบการตัดสินใจศึกษาต่อระดับการศึกษาด้านอาชีวศึกษาและสามัญศึกษาของผู้เรียน ส่วนมากพบว่า ผู้ปกครองเป็นปัจจัยสำคัญที่ส่งผลให้เด็กตัดสินใจศึกษาต่อในระดับอาชีวศึกษา และมองเห็นว่าเรียนจบแล้วมีงานทำ สำหรับการแนะแนวมีความสำคัญที่จะเข้าถึงให้เด็กนักเรียนรับรู้เกี่ยวกับการศึกษาต่อในสายอาชีพ เป็นต้น
             จากนั้น ที่ประชุมได้มีการอภิปรายนำจากผู้ทรงคุณวุฒิ และผู้แทนหน่วยงานที่เกี่ยวข้องร่วมกันให้ข้อเสนอแนะ เพื่อดำเนินการปรับร่างรายงานให้มีความสมบูรณ์ ครบถ้วน นำไปสู่การปรับข้อเสนอทางนโยบายด้านการศึกษาต่อไป