ผู้ดำเนินรายการ :

รายการรอบรั้วเสมา ช่วงผู้บริหารสนทนา ได้รับเกียรติจากนายเฉลิมชนม์ แน่นหนา ที่ปรึกษาด้านระบบการศึกษา สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา ร่วมสนทนาประเด็น “ยกเครื่องการจัดการศึกษาเพื่อนำพาประเทศไทยก้าวข้ามกับดักประเทศรายได้ปานกลาง” 

ทราบมาว่าเมื่อวันที่ ๒๘ มิถุนายน ๒๕๖๑ ที่ผ่านมา สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา (สกศ.) จัดประชุมวิชาการ เรื่อง "การจัดการศึกษาเพื่อนำพาประเทศไทยก้าวข้ามกับดักประเทศรายได้ปานกลาง" โดยมี รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงศึกษาธิการ (ศาสตราจารย์คลินิก นายแพทย์อุดม คชินทร) เป็นประธานการประชุม ขอให้ท่านที่ปรึกษาด้านระบบการศึกษา (นายเฉลิมชนม์ แน่นหนา) อธิบายถึงประเด็นและสาระสำคัญของการประชุมในครั้งนี้

ที่ปรึกษาด้านระบบการศึกษา :

การประชุมในครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อแลกเปลี่ยนความคิดเห็นเกี่ยวกับมุมมองและประสบการณ์ดำเนินงานการจัดการศึกษาตามมาตรฐานการศึกษาของชาติ และต่อยอดองค์ความรู้เพื่อยกระดับคุณภาพการศึกษาให้ประเทศไทยสามารถก้าวข้ามกับดักประเทศรายได้ปานกลาง (Middle income trap) โดยประเทศไทยมีรายได้เฉลี่ยต่อหัวประมาณ ๑๕,๐๐๐ บาทต่อเดือน ขณะที่ธนาคารโลกได้กำหนดเกณฑ์การเป็นประเทศรายได้สูงไว้ว่า ประชาชนจะต้องมีรายได้ต่อหัวเฉลี่ยประมาณ ๓๒,๐๐๐ บาทต่อเดือน ฉะนั้น หากประเทศไทยต้องการเป็นประเทศรายได้สูง จะต้องปรับค่าแรงขั้นต่ำจาก ๓๐๐ บาทต่อวัน เป็น ๑,๑๐๐ บาทต่อวัน ด้วยเหตุนี้ ประเทศไทยจำเป็นต้องขับเคลื่อนการพัฒนาเศรษฐกิจในรูปแบบเดิมที่พึ่งพาแรงงานราคาถูกและการผลิตที่ไม่อาศัยเทคโนโลยีและนวัตกรรม ไปสู่การพัฒนาเศรษฐกิจในรูปแบบใหม่ที่อาศัยนวัตกรรมเป็นฐานในการขับเคลื่อนประเทศ แต่ปัญหาในขณะนี้คือ ประเทศไทยมีการลงทุนในรูปแบบนวัตกรรมน้อย เนื่องจากขาดแคลนทรัพยากรมนุษย์ที่มีความรู้และความสามารถในการสร้างนวัตกรรม สิ่งสำคัญที่ต้องเร่งดำเนินการคือ จัดการศึกษาให้สามารถผลิตกำลังคนที่มีคุณภาพ มีทักษะ และสมรรถนะตรงกับความต้องการของตลาดแรงงานในปัจจุบัน รองรับการเปลี่ยนแปลงของโลกในศตวรรษที่ ๒๑ และเป็นกำลังสำคัญในการนำพาประเทศไปสู่ประเทศรายได้สูงต่อไป 

การจัดประชุมครั้งนี้ได้รับเกียรติจากรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงศึกษาธิการ (ศาสตราจารย์คลินิก นายแพทย์อุดม คชินทร) เป็นประธานและกล่าวปาฐกถาพิเศษเรื่อง “การยกระดับคุณภาพการศึกษาเพื่อนำพาประเทศไทยก้าวข้ามกับดักประเทศรายได้ปานกลาง” นอกจากนี้มีการเสวนาเรื่อง “จัดการศึกษาอย่างไร ภายใต้แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ แผนการศึกษาแห่งชาติ มาตรฐานการศึกษาของชาติ เพื่อนำพาประเทศไทยก้าวข้ามกับดักประเทศรายได้ปานกลาง” โดย รองศาสตราจารย์นายแพทย์จิรุตม์ ศรีรัตนบัลล์ กรรมการอิสระเพื่อการปฏิรูปการศึกษา ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ประเสริฐ คันธมานนท์ รองอธิการบดีอาวุโสฝ่ายบริหาร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี นายอิสระ ว่องกุศลกิจ สมาชิกสภานิติบัญญัติแห่งชาติ และนางอัญชลี ชาลีจันทร์ ผู้จัดการส่วนงานองค์กรสัมพันธ์ บริษัท ฮอนด้า ออโตโมบิล (ประเทศไทย) จำกัด โดยมีผู้บริหาร และผู้ที่เกี่ยวข้องที่มีประสบการณ์ด้านการจัดการศึกษาตามมาตรฐานการศึกษาของชาติ อาทิ เขตพื้นที่การศึกษา สถานศึกษา และผู้ทรงคุณวุฒิ เข้าร่วมประชุมกว่า 250 คน

ผู้ดำเนินรายการ :

กลยุทธ์ในการจัดการศึกษาเพื่อนำพาประเทศไทยก้าวข้ามกับดักประเทศรายได้ปานกลางเป็นอย่างไร

ที่ปรึกษาด้านระบบการศึกษา :

ศาสตราจารย์คลินิก นายแพทย์อุดม คชินทร รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงศึกษาธิการ ได้ให้ทิศทางในการจัดการศึกษาว่า การพัฒนาการศึกษาเพื่อยกระดับทรัพยากรมนุษย์ให้เป็นส่วนสำคัญของการนำพาประเทศไทยก้าวข้ามกับดักประเทศรายได้ปานกลาง กระทรวงศึกษาธิการจำเป็นต้องปรับเปลี่ยนหลายประเด็น อาทิ การสร้าง “อุดมศึกษาพันธุ์ใหม่ และอาชีวศึกษาพันธุ์ใหม่” เพื่อผลิตกำลังคนให้มีสมรรถนะสอดคล้องกับความต้องการของตลาดแรงงาน การปรับการเรียนการสอนใหม่ให้เน้นการเรียนรู้ผ่านการปฏิบัติ และกระตุ้นให้เกิดการคิดวิเคราะห์เพื่อสร้างสรรค์นวัตกรรมใหม่ ทั้งนี้ สถาบันอุดมศึกษาต้องขยายเครือข่ายการวิจัยอย่างเข้มแข็ง โดยแสวงหาความร่วมมือจากภาคเอกชน เพื่อต่อยอดงานวิจัยไปสู่การสร้างนวัตกรรมที่มีมูลค่าเป็นผลิตภัณฑ์เชิงพาณิชย์ ทำให้ได้บัณฑิตที่มีทักษะการเรียนรู้ในศตวรรษที่ ๒๑ สามารถตอบโจทย์อุตสาหกรรมใหม่ (New S - Curve) และเป็นกำลังสำคัญในการพัฒนาเศรษฐกิจระเบียงเศรษฐกิจภาคตะวันออก (EEC) ตามนโยบายของรัฐบาล

ผู้ดำเนินรายการ :

การจัดการศึกษาเพื่อนำพาประเทศไทยก้าวข้ามกับดักประเทศรายได้ปานกลางจำเป็นต้องเพิ่มการจัดสรรงบประมาณหรือไม่ 

ที่ปรึกษาด้านระบบการศึกษา :

ตลอดระยะเวลาผ่านมา ประเทศไทยได้ทุ่มเททรัพยากรและงบประมาณให้กับภาคการศึกษาเป็นจำนวนมากในระดับที่ไม่น้อยไปกว่าประเทศอื่น ๆ ตัวอย่างเช่น การจัดสรรงบประมาณการศึกษาที่สูงถึงประมาณร้อยละ ๒๐ ของงบประมาณแผ่นดินหรือคิดเป็นร้อยละ ๔ ของผลิตภัณฑ์มวลรวมของประเทศ (GDP) แต่ผลสัมฤทธิ์ทางการศึกษาของประเทศไทยกลับอยู่ในเกณฑ์ที่ต่ำกว่าค่าเฉลี่ยของประเทศทั่วโลกที่ใช้งบประมาณในระดับที่ใกล้เคียงกัน สิ่งที่ต้องเร่งแก้ไขจึงไม่ใช่การเพิ่มงบประมาณ แต่เป็นความด้อยประสิทธิภาพของการใช้งบประมาณทางการศึกษาให้คุ้มค่า ทั้งนี้ การใช้งบประมาณให้คุ้มค่านอกจากขึ้นอยู่กับนโยบายของภาครัฐ ยังรวมถึงปัจจัยด้านบริบททางสังคมและวัฒนธรรมการเรียนรู้ของคนไทย และพื้นฐานทางเศรษฐสังคมของครอบครัวผู้เรียนอีกด้วย 

ผู้ดำเนินรายการ :

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษามีแนวทางในการดำเนินการอย่างไรต่อไป

ที่ปรึกษาด้านระบบการศึกษา :

หลังจากนี้สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา (สกศ.) จะนำมุมมองและประสบการณ์การดำเนินงานจัดการศึกษา ทั้งด้านการบริหารจัดการ การจัดการเรียนการสอน และแนวทางการแก้ไขปัญหาจากที่ประชุม มาประยุกต์ใช้ในการจัดการศึกษาตามมาตรฐานการศึกษาของชาติและใช้เป็นฐานข้อมูลสำหรับการดำเนินงานในลำดับต่อไป อย่างไรก็ตาม ปัจจุบันมีคณะกรรมการอิสระเพื่อการปฏิรูปการศึกษา (กอปศ.) ซึ่ง สกศ. ทำหน้าที่เป็นฝ่ายเลขานุการ ขณะนี้กำลังเร่งยกร่างกฎหมายเพื่อเป็นเครื่องมือในการสร้างกลไกการปฏิรูปการศึกษาให้ประสบความสำเร็จ โดยกฎหมายที่มีผลบังคับใช้แล้วคือ พระราชบัญญัติกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา นอกจากนี้ ยังมีกฎหมายหลายฉบับที่อยู่ในกระบวนการร่างและพิจารณาร่างกฎหมาย อาทิ ร่างพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ ร่างพระราชบัญญัติการพัฒนาเด็กปฐมวัย และร่างพระราชบัญญัติพื้นที่นวัตกรรมการศึกษา กฎหมายเหล่านี้ถือเป็นส่วนหนึ่งของการยกระดับการศึกษาให้สามารถผลิตบุตลากรคุณภาพเพื่อนำพาประเทศไทยให้ไปสู่ประเทศที่มีรายได้สูงได้เช่นกัน

ผู้ดำเนินรายการ :

สุดท้ายนี้ ขอให้ท่านที่ปรึกษาด้านระบบการศึกษา (นายเฉลิมชนม์ แน่นหนา)  ฝากอะไรถึงท่านผู้รับฟังรายการ

ที่ปรึกษาด้านระบบการศึกษา : 

ประเทศไทยเป็นประเทศรายได้ปานกลางตั้งแต่ปี พ.ศ. ๒๕๑๙ และในปี พ.ศ. ๒๕๕๔ ประเทศไทยได้เลื่อนฐานะมาอยู่ในกลุ่มประเทศรายได้ปานกลางระดับสูง และยังคงสถานะอยู่ในกลุ่มนี้จนถึงปัจจุบัน จะเห็นได้ว่า ประเทศไทยอยู่ในฐานะเป็นประเทศรายได้ปานกลางมาแล้ว ๔๐ ปีดังนั้นเป้าหมายที่สำคัญในยุทธศาสตร์ชาติ ๒๐ ปี คือ ประเทศไทยต้องหลุดพ้นกับดักประเทศรายได้ปานกลาง ภายในปี พ.ศ. ๒๕๗๙ ทุกภาคส่วนจึงต้องร่วมมือกันเพื่อกระตุ้นการเติบโตของรายได้ประชาชาติต่อหัวผ่านการพัฒนาเศรษฐกิจในด้านต่าง ๆ รวมทั้ง การศึกษาซึ่งถือเป็นส่วนสำคัญของการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์

สำหรับผู้ที่ต้องการให้ข้อเสนอแนะเรื่องการจัดการศึกษาเพื่อนำพาประเทศไทยก้าวข้ามกับดักประเทศรายได้ปานกลางร่วมกับสำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา สามารถส่งความความคิดเห็นและข้อเสนอแนะเพิ่มเติมมาได้ที่ สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา ๙๙/๒๐ ถนนสุโขทัย เขตดุสิต กรุงเทพ ฯ ๑๐๓๐๐ เว็บไซต์ www.onec.go.th และ Facebook Fanpage “เด็กไทยในฝัน โดยสภาการศึกษา”

ผู้ดำเนินรายการ : 

สำหรับวันนี้ขอขอบพระคุณนายเฉลิมชนม์ แน่นหนา ที่ปรึกษาด้านระบบการศึกษา สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา ที่มาให้ข้อมูลที่เป็นประโยชน์แก่ท่านผู้ฟังรายการรอบรั้วเสมา

.......................................................................................