วันที่ 19 สิงหาคม 2568 ศ.เกียรติคุณ ดร.นายแพทย์ประสิทธิ์ วัฒนาภา เป็นประธานการประชุมคณะอนุกรรมการสภาการศึกษาด้านวิจัย เทคโนโลยีดิจิทัล และนวัตกรรมด้านการศึกษา ครั้งที่ 2/2568 โดยมี ดร.ภูมิพัทธ เรืองแหล่ ผู้ช่วยเลขาธิการสภาการศึกษา นางสาวรุ่งนภา จิตรโรจนรักษ์ ผู้อำนวยการสำนักวิจัยและพัฒนาการศึกษา รักษาการในตำแหน่งที่ปรึกษาด้านวิจัยและประเมินผลการศึกษา พร้อมด้วยอนุกรรมการฯ เข้าร่วมประชุมในรูปแบบผสมผสานทั้งออนไลน์และออนกราวด์ ณ ห้องประชุมภุชงค์ เพ่งศรี สกศ.

สกศ. ได้ดำเนินการสำรวจความต้องการของผู้เรียนควบคู่ไปกับความพึงพอใจในการจัดการเรียนรู้เพื่อเสริมสร้างทักษะที่จำเป็นแห่งอนาคต พบว่า (1) ด้านกระบวนการเรียนรู้ปัจจัยที่มีค่า PNI สูงสุดในช่วงวัยเรียน คือ สนุกสนาน ไม่เครียด  ในขณะที่ช่วงวัยรุ่น คือ ลดการบ้าน ไม่มอบงานเยอะเกินไป (2) ด้านสภาพแวดล้อมทางกายภาพ ปัจจัยที่มีค่า PNI สูงสุดทั้งช่วงวัยเรียนและวัยรุ่น คือ สถานที่เพียงพอกับจำนวนผู้เรียน สะอาด พร้อมใช้งาน (3) ด้านเทคโนโลยี ปัจจัยที่มีค่า PNI สูงสุดทั้งในช่วงวัยเรียนและช่วงวัยรุ่นคือ สัญญาณอินเทอร์เน็ตที่เร็ว ครอบคลุม และเข้าถึงได้ทุกคน (4) ด้านนโยบาย ปัจจัยที่มีค่า PNI สูงสุดในช่วงวัยเรียน คือ มีวิชาที่ช่วยค้นหาตัวตน ส่วนในช่วงวัยรุ่น คือ มีวิชาตามความสนใจ ความถนัด ปัจจุบันสกศ. อยู่ระหว่างการดำเนินการศึกษาสถานการณ์และระดับทักษะของคนไทยช่วงวัยเรียนและวัยรุ่นทั้ง 77 จังหวัดทั่วประเทศ ใน 3 ทักษะได้แก่ ความฉลาดรู้ทางดิจิทัล ความฉลาดรู้ และการคิดเชิงสร้างสรรค์ ซึ่งจะทำให้สามารถมองเห็นความจำเป็นในการพัฒนาและส่งเสริมทักษะที่จำเป็นแห่งอนาคตในกลุ่มเป้าหมายดังกล่าวชัดเจนยิ่งขึ้น  

ที่ประชุมร่วมกันพิจารณาผลการนำร่องชุดทักษะที่จำเป็น (Essential Skills Set) สำหรับเด็กและเยาวชนไทย ได้แบ่งการนำร่องออกเป็น 2 รูปแบบ คือ 1. การนำร่องในสถานศึกษาโดยใช้การจัดการเรียนรู้แบบ Active Learning นำร่องในสถานศึกษา 71 แห่ง พบว่า การนำร่องชุดทักษะที่จำเป็นผ่านกิจกรรม Active Learning ทำให้นักเรียนมีความเปลี่ยนแปลงของทักษะพื้นฐาน 7 ทักษะในเชิงบวก เช่น ความฉลาดรู้ พบว่า นักเรียนมีความสามารถในการอ่าน เขียน และเข้าใจข้อความในรูปแบบต่าง ๆ มากขึ้น และ 2. การนำร่องด้วยกิจกรรมแฮกกาธอน (Hackathon) พบว่า แต่ละกิจกรรมสามารถทำให้เกิดกระบวนการเรียนรู้ที่สนุกสนาน กระตุ้นให้เกิดการพัฒนาชุดทักษะที่จำเป็นทั้งทักษะพื้นฐานและทักษะขั้นสูง 

สกศ. ได้จัดทำ (ร่าง) ข้อเสนอนโยบายการสร้างเสริมชุดทักษะที่จำเป็นของเด็กและเยาวชนไทย เพื่อขับเคลื่อนการสร้างเสริมชุดทักษะที่จำเป็นในระยะยาวอย่างบูรณาการ ครอบคลุม 3 ยุทธศาสตร์ ได้แก่ (1) การเสริมสร้างสมรรถนะผู้เรียนด้วยการเรียนรู้บนฐานทักษะที่จำเป็น (2) การเสริมสร้างระบบสนับสนุนการเรียนรู้เพื่อขับเคลื่อนชุดทักษะที่จำเป็นอย่างเป็นระบบ และ (3) การสร้างพื้นที่เรียนรู้ สร้างชุดทักษะที่จำเป็นด้วยทุนทางสังคมและทรัพยากรในพื้นที่ โดยที่ประชุมเห็นชอบให้เสนอคณะกรรมการสภาการศึกษาต่อไป