วันที่ 29 – 30 พฤษภาคม 2568 รศ.ดร.ประวิต เอราวรรณ์ เลขาธิการสภาการศึกษา เป็นประธานเปิดการประชุมเชิงปฏิบัติการ เรื่อง แนวทางการจัดการศึกษาเพื่อสร้างเสริมคุณภาพชีวิตที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม ครั้งที่ 1 ภาคเหนือ : จังหวัดเชียงราย โดยมี ดร.นิติ นาชิต รองเลขาธิการสภาการศึกษา พร้อมด้วย ผู้บริหารสถานศึกษา ผู้บริหารการศึกษา ครู อาจารย์ นักเรียน ผู้ปกครอง ชุมชน ภาคเอกชนในพื้นที่ ผู้แทนจากมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ กรมการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและสิ่งแวดล้อม องค์การยูนิเซฟ มูลนิธิควีนส์ฟอเรสต์พาร์คทรัสต์ นางสาวกิ่งกาญจน์ เมฆา ผู้อำนวยการสำนักนโยบายและแผนการศึกษา และบุคลากรสำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา (สกศ.) ร่วมประชุม ณ เดอะเฮอริเทจ เชียงราย โฮเทล แอนด์ คอนเวนชั่น จังหวัดเชียงราย

โดยวันที่ 29 พฤษภาคม 2568 ดร.นิติ นาชิต รองเลขาธิการสภาการศึกษา นำทีม สกศ. ลงพื้นที่ โรงเรียนเชียงแสนอาคาเดมี โดยมี นายคฑาสิทธิ์ เนื่องหล้า นายอำเภอเชียงแสน นายธีระนิตย์ พิมพ์เงิน ผู้อำนวยการโรงเรียนเชียงแสนอาคาเดมี คณะครูและนักเรียน ร่วมให้การต้อนรับและนำเสนอผลการดำเนินงานจัดการศึกษาซึ่งมีกลยุทธ์สำคัญ คือ “การเน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ มีความรู้พื้นฐานตามหลักสูตร มีหลักคิดรักษาสิ่งแวดล้อมและปฏิบัติตนตามหลักพอเพียง” รวมถึงพัฒนาสถานศึกษาให้เป็นแหล่งเรียนรู้และมีสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้อย่างมีคุณภาพ ด้วยกระบวนการบริหารจัดการแบบ CSA Model คือ C - Collaboration : การร่วมแรงร่วมใจ ส่งเสริมให้องค์กรทำงานแบบทีมเวิร์กด้วยการมี Growth Mindset ที่เปิดกว้าง S - Supervision : การนิเทศติดตาม โดยใช้หลักการบริหารแบบมีส่วนร่วม ร่วมคิด ร่วมทำ ร่วมภาคภูมิใจ และ A - Achievement ผลลัพธ์สูงสุด ผู้เรียนเป็นพลเมืองโลกที่มีความรับผิดชอบ รักสิ่งแวดล้อม สามารถคิดวิเคราะห์ตัดสินใจและลงมือทำเพื่อสร้างสรรค์สังคมที่น่าอยู่ ผ่านรูปแบบการเรียนรู้ 7 ขั้นตอน คือ การสำรวจประเด็นปัญหา การสืบค้นความรู้ การวิเคราะห์ความสัมพันธ์ การเรียนรู้สถานการณ์และกำหนดทางเลือก การวางแผนการทำงาน การลงมือปฏิบัติ และการนำเสนอผลงาน ซึ่งโรงเรียนยังโดดเด่นด้วยการเรียนสิ่งแวดล้อมศึกษาที่เหมาะสมตามช่วงวัย รวมถึงมีกิจกรรมด้านสิ่งแวดล้อมที่หลากหลาย เช่น กิจกรรมด้านเศรษฐกิจพอเพียง การจัดการปัญหาขยะ การเพิ่มพื้นที่สีเขียวในโรงเรียน การทำสารสกัดจากธรรมชาติโดยปราศจากสารเคมี ตลอดจนมีเครือข่ายความร่วมมือกับชุมชน เทศบาล และภาคเอกชนในการให้ความรู้ ซึ่งทำให้เกิดผลสัมฤทธิ์ที่จะสร้างโอกาสในการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมที่ยั่งยืน และถือเป็นต้นแบบของการสร้างสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้อย่างมีคุณภาพ

วันที่ 30 พฤษภาคม 2568 รศ.ดร.ประวิต กล่าวเปิดงานใจความสำคัญตอนหนึ่งว่า จากปัญหาด้านสิ่งแวดล้อมและการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศส่งผลกระทบต่อทุกภาคส่วน การจัดการศึกษาเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืนจึงมีเป้าหมายหลักในการเปิดโอกาสให้มนุษย์ทุกคนได้รับความรู้ ทักษะ ทัศนคติและค่านิยมที่จำเป็น การดำเนินงานครั้งนี้จะเป็นจุดเริ่มต้นที่สำคัญในการสร้างเครือข่ายความร่วมมือ และพัฒนาแนวทางการจัดการศึกษาเพื่อให้เด็กไทยทุกคนเติบโตเป็นพลเมืองที่มีคุณภาพ ควบคู่ไปกับการตระหนักถึงความสำคัญของการรักษาสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืนในอนาคต

ที่ประชุมร่วมรับฟังการบรรยายหัวข้อ “การขับเคลื่อนแผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560 – 2579 ตามยุทธศาสตร์ที่ 5 : การจัดการศึกษาเพื่อสร้างเสริมคุณภาพชีวิตที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม โดย นางสาวจอมหทยาสนิท พงษ์เสถียร ผู้อำนวยการกลุ่มนโยบายและแผนการศึกษาแห่งชาติ ได้นำเสนอ เป้าหมายสำคัญของแผนฯ คือ 1) คนทุกช่วงวัยมีจิตสำนึกรักษ์สิ่งแวดล้อม 2) มีหลักสูตร แหล่งเรียนรู้ และสื่อการเรียนรู้ที่ส่งเสริมคุณภาพชีวิตที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม และ 3) การวิจัยเพื่อพัฒนาองค์ความรู้และนวัตกรรมด้านการสร้างเสริมคุณภาพชีวิตที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม

จากนั้นแบ่งกลุ่ม Workshop ประเด็นแนวทางการจัดการศึกษาเพื่อสร้างเสริมคุณภาพชีวิตที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม โดยมีผู้ร่วมอภิปรายได้แก่ ผู้บริหารสถานศึกษา ผู้บริหารการศึกษา ครู อาจารย์ นักเรียน ผู้ปกครอง ชุมชน และภาคเอกชน ร่วมแลกเปลี่ยนแนวคิด ซึ่งมีข้อเสนอแนะที่น่าสนใจคือ การพัฒนานโยบายที่เอื้อต่อการดำเนินงานในสถานศึกษา การบูรณาหลักสูตร/ตัวชี้วัดท้องถิ่นให้เชื่อมโยงปัญหากับทรัพยากรสิ่งแวดล้อมในชุมชน การขยายความรู้ความร่วมมือเริ่มจากห้องเรียนสู่ครอบครัวและชุมชน ผ่านกิจกรรมและเวทีส่งเสริมสิ่งแวดล้อมที่หลากหลาย รวมถึงส่งเสริมบทบาทนักเรียนให้เป็นแกนนำเยาวชน การเชื่อมโยงกับเครือข่ายวิทยากรหรือปราชญ์ชาวบ้านถ่ายทอดองค์ความรู้ การสร้างกลไกสนับสนุนงบประมาณจากภาครัฐ การพัฒนาคู่มือกลาง สื่อการเรียนรู้ และศูนย์การเรียนรู้ ตลอดจนการติดตามประเมินผลที่สะท้อนผลลัพธ์ในการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง

ทั้งนี้ สกศ. ในฐานะหน่วยงานที่มีภารกิจเสนอนโยบายและแผนการศึกษาแห่งชาติ จะนำข้อมูลและข้อเสนอแนะที่ได้จากการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ในครั้งนี้ ไปสนับสนุนการจัดทำข้อเสนอเชิงนโยบายเพื่อขับเคลื่อน Green Education ให้เป็นฐานสำคัญในการสร้างเด็กไทยหัวใจรักษ์สิ่งแวดล้อม และขยายผลไปยังภูมิภาคอื่น ๆ ทั่วประเทศต่อไป